banner32

banner28

BioNTech aşısı ileride soruna yol açar mı?

Çoğu kişi BioNTech aşısında kullanılan mRNA teknolojisinin yeni olduğunu, bu kadar kısa sürede geliştirilen bir aşının uzun vadede ne gibi sorunlara yol açacağının henüz bilinmediğini ileri sürerek başlangıçta BioNTech aşısına karşı mesafeli durdu. Prof. Dr. Osman Müftüoğlu, Hürriyet gazetesindeki bugünkü yazısında mRNA aşılarıyla ilgili bilinmesi gerekenleri paylaştı.

ULUSAL 25.05.2021, 10:15
BioNTech aşısı ileride soruna yol açar mı?
banner29

Çoğu kişi BioNTech aşısında kullanılan mRNA teknolojisinin yeni olduğunu, bu kadar kısa sürede geliştirilen bir aşının uzun vadede ne gibi sorunlara yol açacağının henüz bilinmediğini ileri sürerek başlangıçta BioNTech aşısına karşı mesafeli durdu.

Haksız da sayılmazlardı. İtiraf edeyim aynı “mesafeli duruş” 2020 Eylül’ünde BioNTech ile ilgili ilk çalışmaları izlerken bende de vardı. Başlangıçta Sağlık Bakanı Dr. Fahrettin Koca’da da aynı kanaatin olduğunu tahmin ediyorum, daha doğrusu o da bu yönde bir açıklama yapmıştı. Ama itiraf edelim ki daha sonra sahadan gelen bilgiler ve yayımlanan bilimsel çalışmalar hepimizi rahatlattı.

BİLGİ NOTU 1 MRNA AŞILARI YENİ Mİ

BioNTech aşısının üretiminde kullanılan mRNA teknolojisi aslında zannedildiği kadar yeni değil. BioNTech onay alan ilk mRNA aşısı olsa da bilim insanları -özellikle onkoloji/kanser alanında araştırma yapanlar- yıllardır mRNA aşıları üzerinde zaten yoğun olarak çalışıyorlar. BioNTech’in keşfi ile başarılan ise “mRNA ile bağışıklık geliştirme” mantığını “yeni koronavirüsten koruyucu bir aşı geliştirme”de de kullanmaktan ibaret. Ama zaten marifet de burada, bu ayrıntıda, herkesin düşünmediğini düşünmek ve onu hayata geçirmekte değil mi?

BİLGİ NOTU 2 BAŞARININ KAYNAĞI NE

BioNTech tarafından geliştirilen “sentetik haberci RNA (mRNA)”, içerisinde COVID-19 hastalığının etkeni yeni koronavirüsün yüzeyindeki dikensi çıkıntıların (Spike proteininin) bedenimizdeki hücreler tarafından üretilmesini sağlayan genetik talimatları taşıyan “akıllı bir füze” gibi. Sentetik mRNA’nın aşılamadan sonra hücrelerimize kolayca girmesini sağlamak ve bozulmasını önlemek için de yağımsı bir nanopartikül kılıf kullanılmış ki bu da mükemmel bir teknik olarak kayda geçiyor.

BİLGİ NOTU 3 BAĞIŞIKLIK NASIL DEVREYE GİRİYOR

BIONTECH aşısı üst kol kasının içine enjekte edildikten hemen sonra enjeksiyon bölgesinin yakınındaki “özel hücrelerimiz/makrofajlarımız” tarafından anında alınıyor. mRNA bu hücrelere/makrofajlara “Dikensi/Spike (S) proteini üret!” emrini veriyor. Makrofajlarda üretilen bu “yeni ve yabancı” protein makrofajların yüzeyine çıkarak bizi enfeksiyonlardan koruyan bağışıklık sistemimizi uyarıyor. Neticede de güçlü bir “bağışıklık tepkisi”ne neden oluyor. Bir taraftan B lenfositlerimiz bol miktarda “antikor” üretirken diğer taraftan T lenfositlerimiz de o bilgiyi hafızalarına kaydederek “hücresel bağışıklığı” devreye sokuyo

BİLGİ NOTU 4 SENTETİK MRNA BEDENİMİZDE KALIR MI

Aşılama esnasından bedenimize giren ve bizi koruyacak bağışıklık tepkilerini devreye sokan “yapay/sentetik mRNA”ya gelince... Merak etmeyin. O bize herhangi bir zarar veremiyor. Çok değil en geç 2-3 gün içerisinde vücudumuzdaki enzimlerle parçalanıp yok ediliyor.

TEK DOZ BİONTECH YETERLİ OLUR MU

Başlangıçtaki “klinik çalışmalar” ve daha sonraki “kitlesel aşı uygulamaları” gösterdi ki BioNTech aşısının ilk dozundan sonra elde edilen etkinlik, beklenenden çok daha yüksekti. Üstelik bu aşı çoğu kişide ilk dozdan sadece iki hafta sonra bile bir miktar koruma sağlayabiliyordu. Doğal olarak ilk dozdan sonra ulaşılan güçlü etkinlik “2 dozluk bir takvimi” uygulamak yerine “1 dozla yetinmek” ve bu sayede “2 kat daha fazla insana aşıyı ulaştırmak” düşüncesini gündeme getirdi. BioNTech’in ilk dozundan sonra genelde “işe yarayacak düzeyde bir bağışıklık” elde edilse de bilelim ki aşıdaki “yüzde 95 etkinlik” noktasına ulaşmak için 2. dozun mutlaka uygulanması lazım. Mevcut veriler de bu bilgiyi destekliyor. 2. dozu uygulamak elde edilen bağışıklığı daha güçlü, daha uzun süreli ve dayanıklı hale getiriyor. Sonuç olarak 2 dozdan asla vazgeçmemek gerekiyor.

OKUR SORUSU ‘BEKLE BİZİ SONBAHAR’ DİYEBİLİR MİYİZ

Bulaşıcı hastalıklar ve halk sağlığı uzmanları BioNTech aşısının “COVID-19 ihtimalini plasebo aşılara kıyasla yaklaşık yüzde 95 oranında düşürdüğünü” görünce doğal olarak müthiş umutlandılar. Çünkü eldeki kanıtlar çok güçlüydü. Çünkü BioNTech sadece SARS-COV-2’ye bağlı herhangi bir hastalığı değil aynı zamanda ve çok daha önemlisi “ŞİDDETLİ COVID-19”u da ciddi oranda önleyebiliyordu. Kısacası şiddetli ve ağır seyirli hatta ölümcül düzeyde seyreden hastalık halinin önlenmesi COVID-19’u küresel bir tehdit olmaktan çıkarıp “grip veya soğuk algınlığı” gibi daha makul bir baş belasına da dönüştürebilirdi. Bu kanaat bende de var. Eğer aşılamayı Sağlık Bakanımızın belirttiği hızda ve yoğunlukta sürdürebilirsek rahatlıkla bizde “Bekle bizi sonbahar” diyebiliriz.

ALERJİK REAKSİYONLARDAN KORKALIM MI

Çok sık gündeme getirilen bir konu da “BioNtech aşısında görülebilecek alerjik reaksiyonların sıklığı ve şiddeti” meselesidir. Net ve açık olarak belirtelim ki bu aşıdaki alerjik reaksiyonlar söylenenlerden daha nadirdir. Mevcut rakamlar alerjik reaksiyonların en ağırı sayılan “anaflaksi”nin aşılanan milyonda yaklaşık 2 ila 5 kişide meydana gelebileceği yönündedir. Bu rakamlar diğer aşılara göre daha yüksek görünse de örneğin “10.000’de 1” olduğu tahmin edilen “penisilin anaflaksisi” tehdidine oranla çok daha düşüktür. Tabii ki tedbirli olalım ama alerji meselesini gereğinden fazla da abartmayalım.

AŞININ UZUN VADELİ YAN ETKİLERİ BİLİNİYOR MU

Covid-19 aşılarının tamamının tüm zamanlarda geliştirilen aşılardan çok daha çabuk, hatta olağanüstü hızla geliştirildikleri ve uygulamaya geçirildikleri doğrudur. BioNTech ile ilgili ilk çalışmalar 1 yıl evvel, geçtiğimiz yaz aylarında başladı. Uygulamaya da yaklaşık 6 ay önce süratle geçildi. Bilelim ki prensip olarak aşılama süreçlerinde esas sorunlar uygulamadan sonraki ilk günler, ilk haftalar içinde ortaya çıkıyor. Aşılarla oluşabilecek uzun vadeli yan etkiler ise genelde oldukça nadir, sağlanan fayda dikkate alındığında da yok denecek kadar düşük oranda sayılıyor.

REHAVETE KAPILMAK YOK

Salgını bir an önce önlemek, pandeminin üzerine kalınca bir çarpı koyup yeniden eski, keyifli, mutlu, huzurlu günlerimize dönmek istiyorsak ve “kaybolan yıllar” şarkısını tekrar tekrar söylemek istemiyorsak önümüzde tek bir seçenek var: AŞILANMAK!

İsrail’de yapılan geniş bir gözlemsel çalışmada aşılanmış olanların belirtisiz COVID-19 geçirme riskinde aşılanmayanlara kıyasla yüzde 90 oranında azalma saptanmış. Ayrıca net ve açık olarak biliyoruz ki aşılanma sonrası enfeksiyona yakalanan kişilerin taşıdıkları “viral yük” aşısızken enfekte olan kişilere oranla çok daha az. Bu bilgiler aşılı kişilerin düşük viral yük nedeniyle hastalığı daha az bulaştırabilecekleri anlamına da geliyor. Ama yine bilelim ki mevcut aşıların hiçbiri “virüsü kapmamızı ve/veya onu başkalarına bulaştırmamızı asla yüzde 100 oranında garanti etmiyor”, edemiyor. İşte bu nedenle mümkün olduğu kadar çok insanımızı süratle aşılamaya, aşılama tamamlanana ve “pandemi bitti düdüğü çalınana” kadar korunmaya ve korumaya dikkat etmeye, “halka açık yerlerde maskelerimizi takmak, 2 metrelik sosyal mesafelerimizi korumak ve kalabalık iç mekân ortamlarından uzak durmak” şeklinde özetleyebileceğimiz stratejimizi ısrarla sürdürmeye ihtiyacımız var.

DOKTORUNUZA HATIRLATIN

Eğer aşağıdaki durumlardan herhangi biri söz konusuysa lütfen aşılanmadan önce doktorunuzu ve/veya aşı merkezini bilgilendiriniz:

- Alerjik biriyseniz

- Geçmişte herhangi bir aşılama sonrasında alerjik bir reaksiyon gösterdiyseniz

- Herhangi bir anti alerjik tedavi görüyorsanız

- Kan pıhtılaşması sorununuz varsa

- Pıhtılaşmayı önleyici herhangi bir ilaç kullanıyorsanız

- Hamile iseniz, özellikle de ilk 3 ay içindeyseniz...

Yorumlar (0)
16
açık
Namaz Vakti 17 Haziran 2021
İmsak 03:50
Güneş 05:40
Öğle 13:17
İkindi 17:12
Akşam 20:45
Yatsı 22:27
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 40 84
2. Galatasaray 40 84
3. Fenerbahçe 40 82
4. Trabzonspor 40 71
5. Sivasspor 40 65
6. Hatayspor 40 61
7. Alanyaspor 40 60
8. Karagümrük 40 60
9. Gaziantep FK 40 58
10. Göztepe 40 51
11. Konyaspor 40 50
12. Başakşehir 40 48
13. Rizespor 40 48
14. Kasımpaşa 40 46
15. Malatyaspor 40 45
16. Antalyaspor 40 44
17. Kayserispor 40 41
18. Erzurumspor 40 40
19. Ankaragücü 40 38
20. Gençlerbirliği 40 38
21. Denizlispor 40 28
Takımlar O P
1. Adana Demirspor 34 70
2. Giresunspor 34 70
3. Samsunspor 34 70
4. İstanbulspor 34 64
5. Altay 34 63
6. Altınordu 34 60
7. Ankara Keçiörengücü 34 58
8. Ümraniye 34 51
9. Tuzlaspor 34 47
10. Bursaspor 34 46
11. Bandırmaspor 34 42
12. Boluspor 34 42
13. Balıkesirspor 34 35
14. Adanaspor 34 34
15. Menemenspor 34 34
16. Akhisar Bld.Spor 34 30
17. Ankaraspor 34 26
18. Eskişehirspor 34 8
Takımlar O P
1. Man City 38 86
2. M. United 38 74
3. Liverpool 38 69
4. Chelsea 38 67
5. Leicester City 38 66
6. West Ham 38 65
7. Tottenham 38 62
8. Arsenal 38 61
9. Leeds United 38 59
10. Everton 38 59
11. Aston Villa 38 55
12. Newcastle 38 45
13. Wolverhampton 38 45
14. Crystal Palace 38 44
15. Southampton 38 43
16. Brighton 38 41
17. Burnley 38 39
18. Fulham 38 28
19. West Bromwich 38 26
20. Sheffield United 38 23
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 38 86
2. Real Madrid 38 84
3. Barcelona 38 79
4. Sevilla 38 77
5. Real Sociedad 38 62
6. Real Betis 38 61
7. Villarreal 38 58
8. Celta de Vigo 38 53
9. Granada 38 46
10. Athletic Bilbao 38 46
11. Osasuna 38 44
12. Cádiz 38 44
13. Valencia 38 43
14. Levante 38 41
15. Getafe 38 38
16. Deportivo Alaves 38 38
17. Elche 38 36
18. Huesca 38 34
19. Real Valladolid 38 31
20. Eibar 38 30